woensdag 24 april 2013

Agnosie en apraxie

Heel wat personen met dementie slagen er na verloop van tijd niet meer in om eenvoudige handelingen uit te voeren.
Schoenen aantrekken, een aardappel schillen, haar kammen,...dit fenomeen heet met dure woorden apraxie.
Apraxie ontstaat omdat de hersenen niet meer in staat zijn om de juiste schema's aan te sturen.
Onze hersenen gebruiken schema's voor het uitvoeren van handelingen. Zo zijn er schema's in de hersenen voor eten, lopen, aankleden,...
Dankzij die schema's weten wij wat we moeten doen en in welke volgorde.
Omdat de hersenen van een dementerende beschadigd zijn worden de juiste prikkels niet meer doorgegeven aan het lichaam en weten deze mensen niet meer hoe zij een beweging of handeling moeten stellen.
Naast het probleem van apraxie ontstaat er ook agnosie. Het niet meer herkennen en de betekenis niet meer weten van dagelijkse gebruiksvoorwerpen.
Zo zal iemand met dementie bijvoorbeeld zijn tandenborstel gaan gebruiken als kam of hij zal zich proberen te scheren met zijn washandje.
Hier bestaat het gevaar dat wij gaan overnemen. Wij gaan er nogal snel van uit dat de dementerende het allemaal niet meer weet en kan en afhankelijk is geworden van zijn naasten.
Toch is het zinvol om een dementerende zoveel mogelijk zelf te laten doen ( eigenwaarde). Met een goede ondersteuning kan hij nog heel wat semi- zelfstandig.
Voordoen werkt ontzettend goed. Zo krijgen zij een visueel schema te zien en gaan kopiƫren. Laat zien waartoe een kam, tandenborstel,...dient.
Ik werk ook heel vaak met pictogrammen of foto's ( visueel schema ondersteunen).
Zo kan je aan de hand van foto's of pictogrammen de handeling tanden poetsen op de spiegel kleven in de juiste volgorde.
Een geweldig hulpmiddel is ook om de juiste naam / afbeelding op een voorwerp te kleven. Kleef bijvoorbeeld een snor op een scheerapparaat of een koe op een melkkannetje,...
Ik leg de mensen hun kleding ook steeds in volgorde op het bed. Zo hoeven zij gewoon het bovenste eerst te nemen en aan te doen.
Deze eenvoudige trucjes werken erg goed en op die manier kan een dementerende nog heel wat zelf wat uiteraard ten goede komt aan zijn zelfredzaamheid en zijn eigenwaarde.

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen