Angsten positief beïnvloeden

Sinds enkele weken verblijft Jan, een man van 87 jaar bij ons op de afdeling.

Voorheen woonde Jan in een ander rusthuis maar daar konden ze geen antwoord ( meer) bieden op zijn “agressief” gedag dus werd hij doorverwezen naar Joostens.

Jan is een man die zich op de rand van de tweede fase van dementie bevindt, hij kampt dus vooral met het gevoel van een “bedreigde ik” wat zijn agressie verklaard.

Jan ervaart dagelijks “verlies” van zijn eigen persoon en reageert vanuit angst om de controle te verliezen.

Agressie is dus het onderliggend gevoel van zijn angst!

Van bij het begin hebben we een gezorgd voor een duidelijke dag structuur...we hanteren iedere dag dezelfde tijdstippen van opstaan, eten, activiteiten, rust,...

Daarnaast merkte ik dat Jan nog een erg actieve man is...hij is altijd in de weer geweest...dus proberen we dat levenspatroon verder te zetten.

Ik laat Jan eenvoudige klusjes opknappen zoals de bladeren harken in onze ( afgezette) tuin, de tafel dekken, koffie uitschenken, ...

Jan is vroeger ook turn leraar geweest in de plaatselijke turn kring. En dus doen we dagelijks met een klein groepje onze fit- o-meter.

Jan neemt gretig deel aan dit “sport clubje” en de leraar in hem komt telkens boven. Ik krijg voortdurend te horen dat ik dieper moet buigen, mijn hoofd moet rechthouden.... ; ))) geweldig dat Jan door deze simpele ingrepen zijn persoonlijkheid mag uiten en beleven.

Jan is ook een man van principes...wanneer we gaan eten ...wil hij eerst betalen alvorens de maaltijd te nuttigen.

De eerste dagen dat Jan bij ons was wilde hij niet eten omdat hij geen centen had.

Dus maakte ik maaltijd bonnen ( ik kan hem geen nepgeld geven omdat hij het verschil merkt).

Op de bonnen staat “ goed voor een maaltijd”. ' s Ochtends stoppen we de bonnetjes in zijn portefeuille en sindsdien eet onze Jan met veel smaak zijn eten op.

En van agressie is geen spoor te bekennen. Integendeel...Jan is een lieve en vriendelijke man die graag meedoet en steeds goedgehumeurd is.

Hebben wij dan wonderen verricht....neen helemaal niet!

Wij hebben alleen maar heel belangrijke principes toegepast...hem broodnodige structuur geboden, hem zijn gevoel van eigenwaarde teruggegeven en zijn waarden en normen gerespecteerd.

Het positieve gevolg is dat Jan opnieuw controle heeft over zijn leven ( duidelijkheid) en dit biedt hem veiligheid waardoor hij niet langer angstig hoeft te zijn en ook geen agressie meer vertoont!

Een ritje met de tram

Eén van mijn bewoners , onze Jos, een man van 92 jaar heeft 50 jaar lang gewerkt als tram chauffeur bij de lijn.

En ons Wis een dame van 93 jaar heeft gans haar leven met de tram meegereden.

Ik hoor al maanden aan één stuk hun verhalen aan... hoe plezant het toch wel was op den tram en welke avonturen zij allemaal beleefden...

Dus kwam ik tot een idee... het moest alleen nog praktisch geregeld kunnen worden want onze Jos zit in een rolwagen en ons Wis is slecht te been.

Ik belde met de lijn ( verantwoordelijke voor het tram vervoer in Antwerpen).

Ik legde de situatie uit... en vertelde hen dat het mijn twee bewoners ongelooflijke deugd zou doen om nogmaals met “hun tram” te kunnen rijden.

En... het werd mooier dan ik zelf verhoopt had!

De belbus kwam ons op een mooie maandagmorgen ophalen recht voor de deur.

Zij brachten ons naar een punt waar we zonder enig probleem met de rolwagen van Jos konden overstappen op de allernieuwste tram.

En... wij richting Antwerpen stad... tot groot jolijt van Wis en Jos ; )

We stapten af in premetro station Meir want dat is de enige halte waar men een lift geïnstalleerd heeft.

Ik wist dat ons Wis vroeger heel wat pintjes gedronken had in café “de post” op de Groenplaats... dus wij daar naartoe voor een natje en een droogje.

En voor ons Wis was het een blij weerzien... de cafébaas en de aanwezige klanten zullen ons niet snel vergeten ; )))

Ook onze Jos was in zijn nopjes ... hij zag zoveel “ nieuwe” trams rijden in Antwerpen... ik zag hem continue glunderen ; )

En onze Jos kreeg van de “baas “ van de lijn ook nog een mooi aandenken van de lijn... hij was zo fier als een gieter ; )))

En moe maar voldaan keerden we enkele uren laten terug huiswaarts...

En ons Wis en onze Jos hadden de dag van hun leven gehad!

Ik kreeg van beiden een extra dikke kus en knuffel... “Merci, lieve zuster... dat we dit nog mochten meemaken”.

En... zelf keerde ik voldaan huiswaarts... en ik giechelde in mezelf ... ik ben net de droomfabriek ; )))

Het was een geweldige dag... ééntje om nooit meer te vergeten!

Crea atelier met dementerenden

Eenmaal per week organiseer ik een crea atelier op de afdeling.

En veel mensen staan verbaasd van wat onze bewoners nog allemaal mee kunnen doen.

Je moet hen uiteraard geen fijn motorisch werk laten doen want dat lukt niet meer zo goed.

Maar als je het creatieve proces vereenvoudigt kunnen zij nog meer dan dat je zou denken.

Creatief bezig zijn...is iets dat dementerenden graag doen...het vraagt weinig cognitieve inzet, is erg visueel en je krijgt direct resultaat...allemaal aspecten die voor hen belangrijk zijn.

Tijdens het samen creëren kan een dementerende zijn gevoelens uiten in beelden. Vooral bij dementerenden met ernstige taalproblemen merk ik dat deze activiteit van grote meerwaarde is.

Zij ervaren heel vaak een gevoel van falen en uitval tijdens activiteiten...maar tijdens crea zijn het juist zij die helemaal opgaan in hun eigen creaties.

Het geeft hen zelfvertrouwen en werkt stimulerend en activerend.

Zo schilderen wij regelmatig. Schilderen is iets dat onze mensen zeer prettig vinden.

In plaats van een penseel gebruiken we een stukje (schuur) spons.

Het sponsje wordt in de verf gedept en men kan aan de slag.

Soms maken we een groepswerk...iedereen schildert dan mee op een groot vel papier. Het is altijd mooi om te zien hoe er “samen” iets gecreëerd wordt.

En iedereen geeft een andere betekenis aan het werk...

De kunstwerken worden opgehangen...ook dat is een belangrijk item.

Dat wat ze gemaakt en gedaan hebben blijft bestaan. In het vluchtige leven van een dementerende is dit erg belangrijk.

Maar naast schilderen doen we ook veel andere zaken.

Naaien bijvoorbeeld is ook iets dat heel wat van onze vrouwelijke bewoonsters heel graag doen. Ik zoek dan altijd eenvoudige naaiwerkjes die toch een geweldig mooi resultaat opleveren.

Je zou hun trotse gezichten eens moeten kunnen zien...echt geweldig!

Of wat dacht je van knutselen met recyclage materiaal...zo gebruik ik heel vaak oude binnenbanden van fietsen waar we geweldige creaties mee maken.

Zo maakten we onlangs een heus lente tafereel...twee egeltjes van fietsband op een grasmatje...

Op deze manier sla je twee vliegen in één klap...we zijn creatief bezig en tegelijkertijd worden onze bewoners georiënteerd in de tijd...de lente.

Ik laat jullie even mee genieten van onze geweldige creatieve creaties ; )

onze visie op lente kipjes

egeltjes gemaakt van (oude) fiets binnenbanden

één van onze bewoonsters aan het werk tijdens ons naai atelier

Geheugen ondersteuning

Iedereen maakt af en toe wel eens gebruik van geheugen ondersteuning, denk maar aan de gekleurde post - it papiertjes die wij gebruiken om onszelf te herinneren aan een afspraak of om een taak te onthouden.

Ook boodschappenlijstjes zijn voor ons een manier om niets te vergeten in de winkel...

En wie maakt er geen gebruik van een agenda om afspraken en andere belangrijke zaken niet te vergeten.

Ook personen met dementie zijn enorm gebaat bij één of andere vorm van geheugen ondersteuning.

Het is alleen een kwestie van te zoeken naar de meest geschikte vorm voor een persoon.

Mensen met licht en matige dementie zijn vaak geholpen met een dag agenda. Dit is een grote agenda ( A4 formaat) met pictogrammen.

In de agenda is een duidelijke opsplitsing gemaakt ( ochtend, middag, avond).

De juiste pictogrammen worden gekleefd in het desbetreffende “dagdeel”.

Bijvoorbeeld: ochtend (pictogram doktersbezoek), middag ( pictogram hobbyclub), avond ( pictogram medicatie innemen).

Deze agenda is vooral bedoeld voor het helpen memoriseren van taken en afspraken.

Ook het gebruik van een memo – of prikbord kan een vorm van geheugen ondersteuning zijn.

Op een memo bord kunnen belangrijke zaken genoteerd worden ( groot lettertype) of er kan eveneens met pictogrammen gewerkt worden.

Het bord wordt dan op een centrale plaats in huis opgehangen en het voordeel hiervan is dat het meer in het oog springt dan een agenda.

Sommige personen zijn gebaat bij het gebruik van een “memory wallet”. Eigenlijk is dit niet meer dan een klein boekje met belangrijke gegevens voor en van de persoon met dementie.

Het boekje kan in een broekzak of handtas gestopt worden.

Het kan een (geheugen) steun bieden bij het herinneren van namen (kinderen, kleinkinderen,... eigen geboortedatum, woonplaats,....

Een kamerherkenner is ook een belangrijke manier om het geheugen te ondersteunen. Je kan aan de kamerdeur een foto van de persoon ophangen, deze verhoogt de kans dat men die kamer dan ook herkent als de eigen kamer.

Maar er bestaan ook meer geavanceerde snufjes zoals een “locater”.

Dit is een systeem dat de persoon helpt om verloren voorwerpen ( sleutels, portefeuille,...) in huis terug te vinden.

Het systeem werkt pas wanneer er op de voorwerpen een markering is aangebracht. Deze markeringen geven een geluidssignaal wanneer men op het wandpaneel op de afbeelding van het verloren voorwerp drukt.

Aan de hand van het geluidssignaal kan het voorwerp dan teruggevonden worden.

Heel wat van deze geheugen ondersteuners kan je aankopen in een thuiszorg winkel of andere gespecialiseerde ( dementie) winkels en organisaties.

Huifbedden

Enkele weken geleden nam ik contact op met een Nederlandse stichting die gespecialiseerd zijn in huifkarren voor personen met een beperking.

Zij beschikken over huifkarren met huifbedden.

Een huifbed is een geraamte overspannen met canvasdoek. Onder deze doek lopen twee pony's. Op het doek, een soort hangmat ligt de bewoner.

De bewoner die op het doek ligt wordt door het lopen van de paarden op een unieke manier gemasseerd.

Ook de warmte van de paarden wordt op de bewoner overgedragen.

Het huifbed rijden geeft een weldadig- warm gevoel en brengt een enorme vorm van ontspanning teweeg!

Zoals u wel zal vermoeden...zijn mensen met een beperking vaak geremd in hun bewegingen. Dit resulteert in het feit dat zij te kampen hebben met een slechte bloedsomloop en door het beperkt bewegen kampen zij ook nog eens met slecht functionerende nieren en darmen.

Door het rijden met het huifbed krijgt de bewoner niet alleen een fijn contact met de paarden...maar hun warmte en masserende bewegingen hebben een zeer gunstige invloed op de bovengenoemde klachten.

Door die intense massage worden de organen opnieuw doorbloed en treedt er totale ontspanning op!

Door mijn jarenlange ervaring in de gehandicapten sector kende ik deze therapie. Deze wordt al jarenlang gebruikt bij kinderen en volwassenen met een ernstige lichamelijke beperking...en men boekt zeer goede resultaten.

Dus...waarom zouden we deze therapie dan niet gaan toepassen bij dementerenden. Ik herken dezelfde symptomen bij hen...velen onder hen zijn rolstoelgebonden of zelfs bedlegerig.

Het kan bijna niet anders dan dat het ook bij deze doelgroep van grote meerwaarde is.

En dus hoop ik dat deze stichting binnenkort eens tot in Joostens komt zodat ook onze bewoners van deze therapie gebruik kunnen maken.

Tips en trucs om een voelschort of voeldeken te maken

Daar mensen me blijven vragen naar tips en advies om zelf aan de slag te gaan...

Eerst en vooral wil ik iedereen op het hart drukken dat je geen uitzonderlijke talenten moet hebben om dit zelf te maken!

Ik ben zelf absoluut geen naai wonder! Ik kan zelfs geen naaimachine bedienen!

Wanneer je het echt heel simpel wil houden...gebruik dan een bestaande (keuken) schort.

En diegenen die het liever wat moeilijker hebben: neem een badhanddoek en stik of naai en twee linten aan vast.

Op deze schort kan je allerlei materialen naaien zoals knopen, ritsen, stukjes schuurspons,...en geloof me vrij...dementerenden kijken niet naar de naai kwaliteit ; )

Maar nog simpeler is het wanneer je gebruik maakt van knopen elastiek.

Deze vind je in de hema of veritas...normaal gezien wordt het verkocht om in broeken te naaien ( zodat je de broek kleiner kan maken in de taille).

Wanneer je een knoop naait aan de schort/ deken kan je met een klein stukje knopen elastiek een voorwerp vast hangen aan de schort.

Het voordeel hiervan is dat het materiaal eraf kan ( wassen) of je kan ook nieuw materiaal op de schort /deken aanbrengen.

Op de schort kan je ook heel makkelijk kattebelletjes naaien. Deze zijn te koop bij hema ( kleine) of de grotere versie bij de crea winkel ( pippo). Je naait ze vast net zoals je een knoop vast naait.

Het materiaal op de schort hoeft absoluut niet duur of speciaal te zijn.

Het gaat hem vooral over een verscheidenheid aan texturen en materialen zodat onze dementerenden hun zintuigen geprikkeld worden.

Een afwisseling tussen harde, zachte, ruwe en gladde materialen is een meerwaarde. Zorg er vooral voor dat je materiaal kleurrijk is en uitnodigend.

Het kleurrijke ( zien), kattebelletjes ( horen), verschillende texturen ( tast), lavendel zakjes ( ruiken).

Maar je kan het zo gek niet bedenken of het werkt...knisper papier is te koop in

de crea winkel maar je kan het ook zelf maken met (uitgewassen) chips zakjes die geven hetzelfde auditieve effect. Wikkel ze in een reepje stof en naai vast.

Of noppen folie ( waarmee men breekbare voorwerpen inpakt) kan eveneens dienen als “knisper doekje” gewikkeld in stof.

Je kan er heel wat creatieve ideeën in kwijt...kijk eens bij afbeeldingen op google daar vind je vaak heel originele en makkelijk te maken zaken.

Je kan uit stof ( pels, katoen,...) heel wat leuke dingen knippen en op de schort naaien.

Heel wat mensen gooien een “schat” aan materialen gewoon weg...dus je vindt vast wel iemand die nog ( retro) stoffen of sleutelhangers en kleine popjes op overschot heeft.

een voorbeeld van knopen elastiek

Knuffeldieren en poppen

Mensen stellen me vaak de vraag of het aanbieden van knuffeldieren en/of poppen wel een goed idee is...

Velen vragen zich blijkbaar af ...of dit niet te kinderachtig is.

Bij mij op de afdeling heeft ongeveer de helft van onze bewoners een knuffel of een pop.

Voor hen zijn die knuffeldieren een belangrijke “vriend” in hun leven.

Sommige rijden rond met hun beer in de rollator....de beer is dan een hond waarmee gewandeld moet worden....anderen lopen rond met een pop die gewiegd en waarvoor gezongen moet worden.

Deze knuffeldieren en poppen geven een doel aan het leven van onze bewoners...zij halen een deel van hun eigenwaarde uit het gegeven dat ze nog voor anderen kunnen zorgen.

Voor mij is dit allesbehalve kinderachtig...maar net een prima manier om hen actief te houden en hen hun eigenheid te laten uitdrukken!

De terughoudendheid om een dementerende een beer of pop aan te bieden heeft volgens mij meer te maken met het feit dat anderen het moeilijk hebben om een volwassene ( dementerende) bezig te zien met speelgoed.

Voor hen past dit niet in het plaatje hoe een volwassene zich moet gedragen.

En dan zitten we weer op het eeuwige gegeven....van de eigen waarden en normen.

We vertrekken te vaak vanuit onszelf....”wij vinden dat een volwassene zich op een bepaalde manier hoort te gedragen”. Het “spelen” met beren of poppen hoort voor ons niet thuis bij een volwassene!

Maar als je zou vertrekken vanuit de dementerende kom je tot andere inzichten.

Onze mensen gaan terug in hun emotionele ontwikkeling....zij zijn niet meer de volwassene waarvoor wij hen willen laten doorgaan.

Zij functioneren sociaal en emotioneel terug op het niveau van een kleuter.

Is het voor hen dan niet eerlijker dat wij hen prikkels bieden op dat niveau?

Wanneer mensen niet de geschikte prikkels krijgen ontstaat er frustratie, apathie en zelfs ernstige gedragsproblemen.

Er is een groot verschil tussen kinderachtig doen tegen een dementerende ( brabbelen, met verkleinwoorden spreken, ....) of materiaal aanbieden dat “normaal” gesproken aan kinderen wordt gegeven.

Ik zie dat heel wat van mijn bewoners zich goed voelen bij hun knuffel of pop.

Deze biedt hen veiligheid en geborgenheid...net zoals een knuffel dat bij kinderen doet!

En die vertrouwdheid en veiligheid helpt hen om zich beter te kunnen handhaven in onze chaotische wereld.

Dus het aanbieden van een knuffeldier of pop is volgens mij niet kinderachtig...het heeft enkel te maken met hoe je ernaar wil kijken!

Afscheid nemen is elke keer weer loslaten

neen, ik raak er niet aan gewend. Het blijft moeilijk om afscheid te nemen van iemand waar je met hart en ziel voor gezorgd hebt.

Natuurlijk weet ik dat onze bewoners “oude” bomen zijn die elke winter steeds meer blaadjes verliezen.

Maar telkens wanneer de ( oude) boom uiteindelijk “ gekapt” wordt ...overvalt me een gevoel van leegheid...

Blij om datgene wat ik nog heb kunnen meegeven...bedroefd om datgene wat ik nog had kunnen doen!

Het leven is voor een groot deel loslaten...en dat blijft aartsmoeilijk!

Niemand neemt graag afscheid van een ander...niemand is ooit goed voorbereid op wat komen gaat...de juiste woorden ontglippen.

Ik heb deze week van twee bewoners afscheid moeten nemen.
En daar sta je dan...ontredderd en volkomen onvoorbereid... en dan vraagt men me telkens of ik nog “ afscheid “ wil nemen.

Ik weet dat dit goed bedoeld is...maar ik wil geen afscheid nemen van iemand die er eigenlijk niet meer is. Ik behoud liever het “levend “ beeld van mijn bewoner.

Ik probeer iedere dag het beste van mezelf te geven...met in mijn achterhoofd...dit was misschien ons laatste moment samen.

Ik probeer zo weinig mogelijk stil te staan bij de eindigheid van mijn doelgroep...want moest ik dat doen....dan zou ik mezelf nooit meer smijten zoals ik mezelf iedere dag probeer te smijten!

Iedere mens gaat op zijn of haar manier om met de eindigheid...

En...mijn manier is om iedere dag te leven zoals nooit tevoren...ik probeer zo weinig mogelijk stil te staan bij dit broze en kwetsbare leven .

Maar toch...werken met deze “ fragiele” doelgroep kruipt je niet in de kleren...en ik weet dat ik dankbaar en blij moet zijn met iedere dag!

Maar een engagement aangaan met anderen betekent ook jezelf kwetsbaar opstellen en delen in de pijn.

Maar daarnaast ben ik ook erg dankbaar...dat ik een groot deel van hun laatste levenspad mee heb mogen afleggen...en ik heb eigenlijk alleen maar verantwoording aan mezelf af te staan.

En heel rationeel gedacht...denk ik dat ik alles gegeven heb wat ik kon ...en ik troost me met de gedachte dat ik niet meer en beter kon.
" Er is geen dood, mensen sterven alleen als ze vergeten worden.
Als je aan me blijft denken, zal ik altijd bij je zijn"
( Isabelle Allende)
 

Confabuleren

Ik vertelde een paar weken geleden dat er vier fasen bestaan in het ziekteproces, dementie.

In de “bedreigde” fase staat vooral het ervaren van “verlies” op de voorgrond.

Personen met dementie voelen dat ze heel wat zaken vergeten, ze weten dat ze niet meer aan de gestelde verwachtingen voldoen...hoe graag ze dat ook zelf nog zouden willen.

Deze mensen hebben continue “verlieservaringen” en zij proberen deze “gaten” op te vullen.

Ik hoor regelmatig zeggen dat personen met dementie “verhalen” vertellen die onwaar zijn...sommige drukken het zelfs straffer uit en zeggen dat dementerenden vaak “liegen”.

Ik kan jullie verzekeren dat deze mensen niet bewust liegen of onwaarheden vertellen. Zij willen u zeker geen dingen op de mouw spelden!

Maar het vertellen van “ onjuiste” verhalen is eigenlijk een zeer normaal verschijnsel bij dementie! Deze term heet “ confabuleren”.

Onze mensen verliezen heel wat herinneringen en hebben veel moeite om gebeurtenissen juist te reconstrueren.

Hierdoor gaan zij feiten of dingen toevoegen aan hun verhaal of gaan zij zelfs een verhaal vertellen net alsof zij dit zelf hebben beleefd.

Zij doen dit voor een deel omdat zij aanvoelen dat hun cognitieve vermogens falen en dit willen zij voor een stuk “ verdoezelen”.

Anderzijds zal je merken dat visuele zaken hun hersenen prikkelen en daaruit ontstaat vaak een verhaal.

Een voorbeeld om dit fenomeen duidelijk te maken.

Een dementerende ziet een schilderij aan de muur hangen waarop een zeezicht te zien is. Naast de zee is er ook een strand , palmbomen en een huisje te zien.

Het is best mogelijk dat de dementerende , na het zien van het schilderij, je vertelt dat hij pas op vakantie geweest is naar Spanje en daar samen met de kinderen een huisje heeft gehuurd. De vakantie was prachtig en zij hebben samen enorm genoten.

Is dit liegen? In strikte zin zou je kunnen zeggen “ ja” want hij of zij is al jaren niet op vakantie geweest, zelfs straffer hij of zij is zelfs nog nooit in het buitenland geweest.

Toch is dit niet liegen ( zoals wij dit kennen)! Voor hen is een schilderij, een foto of een voorwerp genoeg om hun hersenen in werking te stellen en ...een verhaal in te vullen naar datgene wat ze zien.

Goed om te weten is dat datgene wat ze “ verzinnen” voor hen echt is!

Het heeft dus geen zin om die persoon te corrigeren of hem te zeggen dat dit helemaal niet waar is!

Het enige dat je daarmee zal bereiken is dat de persoon zich onbegrepen voelt en dat hij jou niets meer zal vertellen!

Je kan veel beter “ mee” in het verhaal stappen en je interesse tonen.

Voor de dementerende zal deze positieve reactie een opsteker van jewelste zijn want jij aanhoort “zijn verhaal” en doet geen afbreuk aan zijn “falend” geheugen.

Het wonderbaarlijk verhaal van een voeldeken

Gina, een dame van 88jaar werd enkele weken geleden afgevoerd naar een algemeen ziekenhuis met een dubbele longontsteking.

Men kreeg de longontsteking enigszins onder controle...haar psychisch welbevinden daarentegen zakte ver onder nul.

Niet zo verwonderlijk als je weet dat Gina daar op een zaal met vier andere dementerenden verbleef zonder enige randanimatie.

Op de zaal was geen TV noch radio...er werd alleen maar “ basiszorg” aangeboden...niet meer of minder.

Ik ging Gina regelmatig bezoeken...en telkenmale bood ik haar “haar” voeldeken aan (dat was meegegeven maar bleef zonder enig doel in de kast liggen).

Ik merkte dat het voeldeken “een connectie” teweegbracht en dat Gina veel alerter reageerde.

Ook haar familie ( die dagelijks op bezoek was) vertelde mij dat Gina heel enthousiast op haar voeldeken reageerde en wanneer dit bij haar lag ze veel rustiger en minder angstig was.

Dus trok ik “mijn stoute schoenen” aan en sprak de hoofdverpleegkundige aan tijdens één van mijn bezoeken.

Ik legde hem uit dat het voeldeken voor Gina een bekend voorwerp was...wat ze kende en wat voor haar een connectie met “thuis” betekende = veiligheid.

Gina is al heel haar leven gek op honden...en ik had op haar voeldeken enkele exemplaren genaaid...tot groot plezier van Gina.

Maar tot mijn grote spijt ...werd de noodzaak hiervan niet ingezien en Gina ging steeds verder achteruit. Ze weigerde alle voedsel en drank...haar leven hing aan een zijden draadje. In het ziekenhuis vertelde men aan de familie dat Gina palliatief was en het nog een kwestie van dagen was vooraleer...

Haar enige zoon kon het niet langer aanzien en besloot ( op eigen verantwoordelijkheid) om Gina terug te laten overbrengen naar Joostens.

Gina kwam terug naar ons , met als boodschap ( van het ziekenhuis) dat ze stervende was.

We besloten als team om alles in de weegschaal te smijten ....en haar te omringen met de beste zorg en alles waar ze gek op was.

Het voeldeken werd haar dag en nacht aangeboden...we lieten “ haar hondjes” spreken tegen haar...en zij konden Gina overtuigen om opnieuw te eten en te drinken.

Via het voeldeken creëerden we vertrouwen en veiligheid en Gina fleurde helemaal op! Ze begon terug te eten en te drinken...en haar psychisch welbevinden groeide dag na dag.

En ...Gina die enkele weken geleden werd opgegeven ...floreert nu helemaal...ze zit opnieuw in haar rolstoel ...geniet van elke dag...en haar voeldeken is onafscheidelijk verbonden met haar!

Het moet overal mee naartoe...het wordt ' s nachts gewassen ( als Gina slaapt)...

zodat ze het ' s morgens opnieuw bij haar heeft.

En...het is misschien louter toeval maar ik vermoed dat Gina haar leven te danken heeft aan een simpele lap stof...die een wereld van verschil maakte!

Het zou niet eerlijk zijn om alles te linken met de voelschort...uiteraard heeft de manier en de sfeer van onze afdeling bijgedragen aan haar wonderbaarlijk herstel maar ik ben er zeker van dat haar voeldeken een grote rol heeft gespeeld...

De juiste prikkel op het juiste moment

Hoe prettiger de omgeving van een dementerende...hoe minder dement gedrag.

Heel wat van onze mensen hebben te kampen met desoriëntatie in tijd , plaats en persoon alsook ernstig geheugenverlies.

Maar met geschikte prikkels kan zelfs een ernstig dementerende vrij behoorlijk functioneren!

Dementerende hersenen hebben nood aan de juiste prikkel op het juiste moment. Ze willen begrijpelijke prikkels zoals geluid en beweging.

Een prikkelloze omgeving is één groot drama voor dementerenden.

Men ziet vaak dat “ onrustige” dementerenden apart gezet worden omdat ze anderen zouden “meesleuren” in hun onrust. Terwijl hun onrust alleen maar te maken heeft met een “roep” naar prikkels.

We zouden in onze zorg rekening moeten houden met het zogenaamde “teletubbie principe”.

Alleen daar waar de aandacht naartoe moet...is er beweging en geluid.

Wanneer je een activiteit aanbiedt zou je er dus moeten voor zorgen dat...alle deuren dicht zijn, er geen muziek of TV opstaat, alles wat je nodig hebt moet reeds klaarstaan ...alle andere randfactoren zijn afleiders!

Doe zelf mee aan elke activiteit...loop geen weglopers achterna...die komen vanzelf terug!

Want de moment dat jij een wegloper achterna gaat ...ben je de helft van de groep kwijt. Op dat moment geef je hen zoveel prikkels dat zij niet meer weten wat hen te doen staat = onveiligheid!

Door dingen voor te doen...activeer je hun bewegingsschema in de hersenen.

Een dementerende denkt heel simpel..wat ik te zien of te horen krijg...is het nu...daar gaat dan ook al zijn aandacht naartoe.

Zo begrijpen heel wat dementerende geen taal meer...en reageren zij vooral op jouw lichaamshouding en de manier waarop je iets zegt...

Door de juiste houding en hun aandacht te fixeren ...kan je hun leven een stuk aangenamer maken.

Je creëert voor hen broodnodige structuur en duidelijkheid...die zij zichzelf niet meer kunnen geven.

Jij bent degene die voor hen alle overbodige prikkels kan wegnemen...zij zijn afhankelijk van jou!

Maar wanneer je erin slaagt om duidelijk te zijn en op een rustige manier activiteiten aan te bieden ...dan ben je van ongelooflijke meerwaarde voor hen.

Zij zullen jou zien als degene die “leiding” geeft en degene die de lacunes in hun hersenen opvult...

Je zou het een beetje kunnen vergelijken met iemand die naar China op vakantie gaat. Je kan geen enkele letter lezen en je begrijpt geen jota van hun gebruiken...

Je wordt overdonderd met indrukken die je niet kan plaatsen...hoe gelukkig zou je dan zelf zijn met een gids die jouw taal spreekt en die je voordoet hoe je jezelf dient te gedragen en je laat zien wat er van je verwacht wordt!

Eetpatroon

Ik merk zelf dagelijks dat heel wat dementerenden erg slecht eten.

Ze nemen enkele “muizen” hapjes en schuiven hun bord weg.

Veel heeft te maken met het gegeven dat heel wat dementerenden weinig hongergevoel hebben. Hun hersenen geven deze prikkel niet meer door waardoor het lichaam niet meer aangespoord wordt tot eten.

En hoe je hen ook aanzet, stimuleert en heel je arsenaal bovenhaalt sommigen zijn niet te verleiden tot eten.

Bij zulke bewoners is het erg belangrijk om hun “levensgeschiedenis” te kennen.

Waar hebben ze altijd van genoten...wat vonden ze super lekker...en daar proberen we dan op in te spelen.

Zo is er bij ons een dame, Jeannine, je mag haar voorschotelen wat je wil maar ze wil het niet eten. Zelf geen frietjes of kroketten waarmee je de meesten toch wel kan verleiden.

Door gesprekken met haar kinderen weet ik dat ze super dol is op chocolade.

De chocolade loopt nu als een “rode draad” doorheen de maaltijden

Ze krijgt boterhammen met choco en chocolademelk. Bij de desserten voeg ik een beetje cacao poeder of chocolade schilfers toe. En wonder boven wonder...ze eet opmerkelijk beter.

Dit heeft uiteraard te maken met de toevoeging van chocolade maar ook met het feit dat de maaltijden een positieve situatie zijn geworden.

Voorheen waren de maaltijden zowel voor Jeannine, haar familie en de hulpverleners een stress situatie geworden. Want iedereen wilde dat Jeannine at behalve zij!

Door te stoppen met zeuren tegen Jeanine en geen aandacht meer te schenken aan haar “weiger gedrag” maar haar te belonen als ze wel eet, is heel de situatie gedraaid.

En... het allerleukste is dat Jeanine de laatste dagen zelf vraagt...of het al tijd is om te eten ; )

Agressie bij dementerenden

Wetenschappelijk onderzoek heeft aangetoond dat er in de doelgroep dementerenden heel wat agressie voorkomt.

Dit klopt...maar misschien moet dit wel beter gekaderd worden.

Het is namelijk niet zo verwonderlijk dat personen met dementie meer gevoelig zijn en meer agressie uiten dan andere doelgroepen.

Ik heb al eerder aangetoond dat personen met dementie geen normen en waarden meer hebben zoals wij die aangeleerd hebben gekregen.

Wij hebben geleerd om beleefd te zijn tegen anderen...om onze frustraties niet te botvieren op onze medemens...om soms te zwijgen voor de lieve vrede!

Mensen met dementie hebben deze “ sociale reflex” niet ( meer). Zij zijn als het ware alle “aangeleerde” regels “ vergeten”.

Zij regeren vanuit “hun buikgevoel” en wie het dichtst bij hen staat zal het meest te verduren krijgen.

Wanneer zij boos of gefrustreerd zijn laten ze dit ook blijken...misschien niet altijd even beleefd maar je weet wel waarmee ze zitten.

Je kan dit zien als agressie maar je kan dit ook herkaderen naar eerlijkheid.

Zij winden er geen doekjes om en als het niet past in hun “belevingswereld” zal je dit ook weten!

De dementerende kan alleen maar vertrekken vanuit zichzelf...zij kunnen geen empathie meer opbrengen voor de andere. Zij zijn niet meer bezig met het feit “wat anderen van hen denken”... en op zich is dat ook een sterkte!

Alle “sociaal wenselijk gedrag” is verdwenen en wat er over blijft is echt en puur.

En waarom worden heel wat dementerenden vaak boos of opstandig?

Misschien omdat de omgeving hen niet begrijpt...of omdat wij hen zo nodig willen doen passen in onze leefwereld?

En wie is er dan niet eerlijk?...

Natuurlijk zijn zij vaak gefrustreerd. Want wij willen hen elke dag opnieuw onze eigen waarden en normen opdringen. Je mag niet smakken tijdens het eten...je moet beleefd zijn tegen anderen...je mag je teleurstellingen en frustraties niet laten zien...je moet gelukkig zijn,........etc

Maar is het niet veel eerlijker en oprechter dat we hen laten zijn wie ze zijn?

En wanneer agressie de spuigaten uitloopt....kan je heel duidelijk grenzen trekken. Dan ben jij degene die de grens moet bepalen want zelf kunnen ze dit niet meer. Maar niet elke uitlating van frustratie of het niet begrijpen van de situatie is de schuld van een dementerende.

Vaak zeggen wij met z'n allen...hij of zij heeft vandaag een goeie dag ( daar bedoelen we dan mee dat er weinig weerstand was en dat de dementerende goed naar ons geluisterd heeft).

Maar je zou evenzeer kunnen stellen...wij hadden een goeie dag vandaag...want de situaties waren duidelijk en overzichtelijk waardoor de dementerende niet moest overgaan tot agressie omdat hij het niet begreep!

Belevingshoeken

Heel wat personen met dementie “dolen” op de gangen.

Urenlang zie je hen ronddwalen en kilometers lopen...op zoek.

Dit gedrag is vaak te wijten aan het feit dat er te weinig prikkels worden aangeboden. Hierdoor worden heel wat dementerenden onrustig...en gaan bij wijze van spreken zelf op zoek naar prikkels. Zij zijn vooral op zoek naar geluids- en bewegingsprikkels!

Zonder deze prikkels overheerst voor hen het gevoel van “ niet te bestaan” dus gaan ze lopen en “op jacht” naar deze voor hen belangrijke prikkels.

Huis- en leefkamers hebben vaak te weinig prikkels en daarom lopen zij de gang op...maar ook daar zijn geen geschikte prikkels te vinden...en lopen ze opnieuw de huiskamer in...En op die manier blijven zij dus een ganse dag lopen...

Je merkt dat deze mensen ook vaak moeite hebben met slapen en rusten.

Ze zijn wel moe...maar komen steeds opnieuw hun kamer uit!

Zij zijn en blijven gretig op zoek naar geluiden en bewegingen.

Deze moeten niet te hard of te zacht zijn maar juist genoeg om hun hersenen aangenaam bezig te houden.

Er bestaan heel wat van die “ onschuldige” prikkels met een juiste dosering zoals daar zijn:

het ronddraaien van discobollen, projecties van allerhande figuren op de muur, rustige (achtergrond) muziek, vogelgeluiden, rustige en trage films( den dikke en den dunne, ...),...

Deze theorie komt van de Nederlandse sociale geriater Anneke Van der Plaats. Zij is een eminentie op het vlak van dementie!

Het is zij die mij inspireerde om hier iets wezenlijks met te doen.

Zo kwam ik op het idee om belevingshoeken in te richten op onze gangen.

Er zijn in onze gang heel wat “verloren “ hoekjes die makkelijk in te richten zijn.

Zo kocht ik reeds een vogelkooi met ( nep) vogels met een sensor. Zij tjilpen en fluiten iedere keer als zij beweging detecteren.

Maar ook een voelwand kan dementerenden prikkels aanreiken. Door een wand met voelmateriaal te installeren worden zij uitgenodigd om te voelen en te friemelen.

Een hoekje met relaxatie zetels waar een cd speler staat waaruit vogelgeluiden tevoorschijn komen...kan een hulpmiddel zijn.

En een beamer met projecties van den dikke en den dunnen op een grote witte muur omgeven met zetels ook een rustpunt betekenen.

Ook gekleurde lichten die een schijnsel op de muur veroorzaken kan een extra prikkel veroorzaken voor onze mensen.

En dus ga ik aan de slag...uiteraard wordt dit één groot experiment... maar ik hoop alvast het voor onze bewoners van ongelooflijke meerwaarde zal zijn!

Verzameldrang

Heel wat van mijn bewoners hebben één of andere vorm van verzamel ( drang).

Ze verzamelen de meest “gekke” dingen zoals lege confituurpotjes, stukjes papier, dopjes van flessen, elastiekjes, oude kranten,...

We merken ook dat heel wat bewoners zaken gaan ontvreemden bij elkaar. Deze strategie behoort evenzeer tot de verzamel “woede”.

De oorzaak hiervan is niet altijd duidelijk.

Maar een mogelijke reden hiervan zou kunnen zijn dat heel wat bewoners de oorlogsperiode heeft meegemaakt...toen werd er niks weggegooid...dat kan mogelijks een verklaring zijn voor hun hamstergedrag.

Daarnaast is het best mogelijk dat velen onder hen geen “ herkenningsbegrip” meer heeft. Zij herkennen voorwerpen niet meer zoals wij die herkennen. Wij maken een duidelijk onderscheid tussen “ rommel” en bruikbare voorwerpen..zij niet meer. Dus alles wat ze tegenkomen en vinden is voor hen waardevol.

De verzameldrang is sowieso een gevolg van dementie. Pas dus ook op met uw opmerkingen rond dit gedrag.

Dementerenden kunnen niet meer overtuigd worden met rationele overwegingen...wat voor jou rommel of afval is ...is dat voor hen absoluut niet!

Je zal merken dat een persoon met dementie ook zijn eigen geliefde verstopplaats heeft waar hij of zij de spullen verzamelt.

Kijk maar eens in handtassen...daar vind je vaak al een schat aan “rommel”.

Zo weet ik van bijna al mijn bewoners waar hun “ schat plaats” zich bevindt...en daar houd ik regelmatig een grote schoonmaak.

Want resten koek, confituur- en boterpotjes vormen vaak een oorzaak van ongewenste bezoekers zoals mieren en muizen.

Het is goed om weten als begeleider of naaste waar u eventuele verdwenen spullen kan terugvinden...zo hoeft u niet eindeloos te zoeken naar verdwenen tanden, bril of hoorapparaat,... want deze worden vaak op dezelfde plek verzameld.

Dus een goeie tip voor iedereen die met dementerenden werkt of omgaat...

Beperk de verzamelplaatsen door alle overbodige kasten en laden af te sluiten.

Heb respect voor de verzameldrang...je kan een dementerende er niet op aanspreken... dit gedrag behoort nu eenmaal tot dementie.

Maar maak het jezelf ook niet moeilijk...als de verzamel plaatsen beperkt zijn wordt je zoektocht of opruimactie een stuk makkelijker.

En een gouden tip! Alvorens je vuilbakken of prullenmanden leeg gooit....inspecteer de inhoud ervan! Je zou ervan versteld staan wat ik daar al allemaal in (terug) heb gevonden...kunstgebitten, brillen, hoorapparaten...maar ook emotioneel belangrijke zaken zoals foto's, CD's en ander kostbaar materiaal. Want de (herkennings) functie van een vuilbak of prullen mand gaat uiteraard ook vaak verloren!

Cadeautjes kopen voor mensen met dementie

Mensen vragen me regelmatig wat ze voor hun dement familielid kunnen kopen als deze jarig zijn of voor kerstmis, Valentijnsdag,...

Ik probeer bij deze voor jullie een verlanglijstje op te stellen vanuit de dementerende zelf.

Zoals jullie ondertussen al wel hebben gelezen ...zijn heel veel dementerenden echt heel gek op muziek.

Toch moeten we een onderscheid maken in toegankelijke muziek zoals Vlaamse schlagers, licht klassieke muziek, smartlappen, liedjes in hun eigen dialect, en de favorieten van vroeger (dit is afhankelijk van leeftijd en achtergrond).

Daarnaast hebben we ook de “ zwaardere” muziek zoals operettes en de klassieke muziek zoals Bach, Beethoven,...

Het verbaast jullie misschien maar deze laatste categorie vraagt heel wat inspanningen van de hersenen om dit genre te “ verteren”.

Het is opmerkelijk maar bijna alle dementerenden zijn gek op Andre Rieu.

Dit muziekgenre is erg toegankelijk en luchtig en ik merk dat onze bewoners daarvan ontspannen.

Mensen die in de eerste en tweede fase zitten kunnen nog zelf een cd speler bedienen wanneer de play knop gemarkeerd wordt met een “rode” bol.

Het woordje “play” is moeilijk te onthouden en te vinden maar je kan hen aanleren dat ze op de rode knop moeten drukken om muziek te beluisteren!

Naast muziek zijn heel veel dementerenden gek op boeken ( met veel plaatjes) en tijdschriften.

Dit heeft te maken met het gegeven dat hun geheugen vooral visueel werkt.

Wat zij zien...is wat er is... zo herkennen zij heel wat zaken van vroeger als deze visueel voorgesteld zijn!

Vooral boeken die een “geschiedenis” vertellen zoals voor Antwerpenaars boeken over de stad ( met veel foto's), boeken over de jaren 50, 60,...

Ook DVD's die vooral visueel werken zijn fijn voor hen... sketches van Leo en Gaston, Lili en Marleen, den dikke en den dunne, Mister Bean maar ook musicals en oude feuilletons van vroeger...Bonanza, de witte van Zichem, Kapitein Zeppos, Schipper naast Mathilde,...

Deze reeksen zijn te koop aan een zeer voordelige prijs en de herkenning is enorm...je zou verbaast staan hoeveel zij nog steeds herkennen en benoemen.

Maar je kan een dementerende ook altijd heel veel plezier doen met een (nep) dier zoals daar tegenwoordig heel veel te koop zijn in de speelgoedwinkel. Een parkiet die fluit en zingt, een poes die er bijna echt uit ziet en die zelfs spint en andere geluiden maakt, ...

Dementerenden en dieren zijn bijna altijd een geslaagde combinatie.

Maar het allerbelangrijkste bij de aankoop van een cadeau is...wie is de persoon voor wie ik het cadeau koop...

Speel in op haar of zijn interesses...maak desnoods een fotoboekje met allerhande foto's ( liefst van vroeger)...een boekje met foto's van de ouders van de dementerende, zijn ouderlijk huis, school, werk, vrienden, buren,...

Heel veel mensen vinden het geweldig om te bladeren in een fotoboekje met oude foto's. Op de één of andere manier “reset” het hun geheugen...en zijn zij direct mee met het verleden.

En ik mag zeker niet vergeten te melden dat heel wat dementerenden heel erg graag snoepen!

Je maakt hen ( wanneer er geen slikproblemen zijn) erg blij met chocolade, speculoos, suikerwafels, spekken, zachte fruitsnoepjes,...

En...geloof me vrij...het gaat niet over de “prijs” van een cadeau maar wel over het effect van je cadeau...

Onze mensen zijn misschien wel heel erg blij met een zak snoep van 5 euro...veel meer dan met een duur cadeau waar ze geen ene connectie meer met hebben.

een cd of DVD

de hilarische sketch "Joske vermeulen"

een boek vol prenten over het oude Antwerpen

Tante Kato

Tante Kato is mijn alter ego ; )))

Ze is een dame op leeftijd, met grijze haren, een brilletje en een paars kleed met rode bloemen.

Iedere dinsdag voormiddag komt zij op bezoek bij onze bewoners met haar koffer vol verhalen.

Zoals ik jullie eerder al vertelde houden onze mensen enorm veel van verhalen. Maar echt verhalen voorlezen werkt niet ( meer). Hun concentratie niveau is te kort om een “echt verhaal” te kunnen volgen.

En... dus gooi ik het over een andere boeg.

Tante Kato heeft heel wat attributen in haar koffer zitten waar ze verhalen mee vertelt! Het verhaal wordt dus grotendeels ondersteund door visuele, auditieve en tastbare voorwerpen. En zo krijgt een verhaal een totaal andere dimensie!

Eigenlijk is het een verhaal op basis van zintuiglijke prikkeling. Onze mensen mogen aan alle attributen voelen, ruiken, horen en proeven!

Zo is er ook het verhaal rond “de herfst”.

Tante Kato vertelt de bewoners dat er in de herfst heel wat bladeren van de bomen waaien. Wat uitgebeeld wordt met “echte” vallende bladeren ondersteund door een waaier ( wind).

In de herfst regent het ook veel, waarbij de paraplu uit de koffer getoverd wordt en er een regenbui volgt ( een plantensproeier en een regenbuis) zorgen voor het ondersteunde effect.

Gelukkig kunnen we in de herfst ook genieten van een warme chocolade melk aan het haardvuur, waarbij tante Kato een DVD met haardvuur uit haar koffer tovert en in de DVD speler steekt. De bewoners krijgen allemaal een lekkere kop chocolademelk ( proeven en ruiken) en genieten er volop van!

In de herfst zoeken ook heel wat dieren hun toevlucht , de egel zoekt bescherming ( de egel is zelf gemaakt uit oude fietsbanden en iedere bewoner mag eens voelen aan zijn prikkels).

En zo is tante Kaat een graag geziene figuur op Joostens.

Onze bewoners leggen ook het verband tussen tante Kato en haar verhalenkoffer!

En... zo is dinsdag voormiddag vanaf nu omgevormd tot verhalentijd!

En... het grappige van heel het verhaal is dat mijn bewoners me telkens wijzen op de “gemiste” aanwezigheid van Tante Kato.

“Maar zusterke, je had erbij moeten zijn, die tante was hier weer met haar valies en haar verhaal was weer de moeite zene' ;)))

Een volgende keer ... moet je er echt eens bij zijn ...:)))

En zodoende weet ik... opzet geslaagd!

Op naar de volgende Tante Kato...

De fasen van dementie

Wanneer men het over dementie heeft...spreekt men vaak over de verschillende fasen.

Ik heb gemerkt dat heel wat mensen niet weten wat deze fasen zijn en wat ze inhouden. Dus vandaar een poging om te verduidelijken.

Men spreekt over de bedreigde fase ( beginnende fase) wanneer het korte termijn geheugen verstoord raakt en er aandachtsstoornissen optreden.

Mensen weten niet meer wat ze gisteren gedaan hebben en kunnen nog moeilijk een gesprek volgen.

Deze achteruitgang gaat gepaard met gevoelens van angst, onzekerheid en verdriet. De “bedreiging van het ik” komt op de voorgrond.

Die bedreiging zorgt ervoor dat mensen erg impulsief gaan reageren ( gevoelens nemen de bovenhand).

In deze fase is het belangrijk om vaste structuren en houvasten te bieden!

Men spreekt over de verdwaalde en verborgen fase wanneer de geheugenstoornissen groter worden. Niet alleen recente gebeurtenissen gaan verloren ook gebeurtenissen van langer geleden. Er ontstaan taalproblemen ( juiste woorden niet meer vinden), het tijd – en ruimte besef wordt verstoord, mensen gaan in hun eigen belevingswereld leven ( wanen en hallucinaties) en gaan hierdoor erg chaotisch en paranoïde reageren op de omgeving.

Men gaat vaak dwalen, verzamelen, zichzelf herhalen...eigenlijk zoekt men op zijn eigen manier naar structuur om zijn leven te controleren!

In deze fase is het belangrijk om in te gaan op de belevingswereld van de dementerende om zo contact te zoeken en te krijgen ( in de professionele wereld noemt men dit validation).

In de verzonken fase ( laatste fase) zijn mensen in zichzelf gekeerd. Contact maken gebeurd vooral door het vervullen van hun basisbehoeften... eten en drinken geven, warmte bieden,(lichamelijke) nabijheid.

Deze mensen zijn gebaat bij rustige en trage bewegingen vanuit hun omgeving.

Soms ontstaat er verlatingsangst bij de dementerenden wat zich uit in “roepgedrag”!

Uiteraard is dit een zeer beknopte omschrijving van de fasen van dementie!

Naast de fasen geef ik jullie ook nog de tien geboden in de omgang met dementerenden mee:

• als je contact zoekt met een dementerende ga dan dicht bij hem /haar staan.
• Zeg zijn / haar naam
• raak het lichaam aan
• ga voor de persoon en op gelijke hoogte staan
• maak oogcontact
• spreek traag en duidelijk
• gebruik eenvoudige, concrete en korte zinnen
• benadruk woorden met gebaren
• deel slechts één boodschap per keer mee
• SMOG of gebarentaal ondersteunen datgene wat je zegt

Valpreventie bij dementerenden

Het is een spijtig gegeven maar heel wat dementerenden maken soms een lelijke val waardoor zij een heup – of andere fractuur oplopen.

Dit is te wijten aan het gegeven dat velen onder hen te kampen hebben met een verstoorde motoriek.

Hun evenwicht is verstoord...ze lopen moeizamer...trekken zich soms recht aan onstabiele voorwerpen...gaan naast een stoel zitten,..

Om dit zo veel mogelijk te voorkomen zijn er enkele belangrijke zaken die we in acht moeten nemen.

Zo is het uitermate belangrijk dat zij kleding dragen die past! Broekspijpen die te lang zijn en rokken die afzakken zijn vaak een aanleiding om te vallen.

Ook aangepast schoeisel is zeer belangrijk. Pantoffels geven weinig steun waardoor mensen vaak hun voet omzwikken en vallen. Ook schoenen met loshangende veters of sandalen met te los zittende sluitingen vormen een gevaar.

Maar niet alleen kledij en schoeisel zijn bronnen van gevaar, ook de inrichting van het huis of de voorziening kunnen een val veroorzaken.

Een overdaad aan meubelen is af te raden...deze vormen heel wat obstakels en hindernissen op hun weg waardoor de kans op vallen vergroot.

Of de vloerbedekking....zo weten veel mensen niet dat bijvoorbeeld de zwart- wit tegels een belangrijke oorzaak van vallen zijn. Dementerenden hebben een probleem met diepte zicht en contrasten. Voor hen zijn die zwarte tegels “putten” die zij ten allen tijden trachten te vermijden. Zij gaan dan als het ware over die zwarte tegels willen stappen uit angst in een put te vallen!

Ook (kleine) drempels aan deuren zijn een potentieel gevaar. Onze mensen zien deze meestal niet en struikelen erover.

Of wat te denken van tapijten op de vloer...rollators worden abrupt gestopt door de ondergrond van een tapijt of mensen struikelen over de hoeken.

En hoe oplettend en goed we ook trachten om vallen te voorkomen...het gebeurt spijtig genoeg.

Nu zijn er op de markt speciale broekjes te koop...”valbroeken”.

Dit is een elastisch broekje waar men aan de zijkanten ( heupen) beschermingsmateriaal in heeft verwerkt.

Het broekje kan gewoon onder de kleding gedragen worden en wanneer mensen dan toch vallen breekt het de val zodat heupfracturen geminimaliseerd worden.

Want een heupfractuur is verschrikkelijk voor onze mensen. Zij moeten geopereerd worden en er volgt een lange revalidatie weg....en meestal zien we dat zij dan heel snel achteruitgaan...zowel lichamelijk als psychisch.

Dus voorkomen is beter dan genezen!!!

een valbroekje